مروری بر خلاصه تغییرات ایجاد شده در راهنمای مدیریت پروژه PMBOK نسخه 6
PMI در نسخه جدید راهنمای مدیریت پروژه تحت عنوان PMBOK 6th تغییر بنیادین به شرح زیر انجام داده است:
1- افزودن چابکی
رویکرد Agile در حال حاضر بخش بزرگی از همه کسب و کار است. این فلسفه مدیریت علی الخصوص در پروژه های lean (که در پروژه های نرم افزاری کاربردی است) از نسخه 5 ارائه شد ولی در این نسخه نگاه خاص و پررنگ تری به آن صورت گرفته است. این تغییرات بر اساس تحقیقات صورت گرفته موسسه PMI بر روی تأثیر رو به رشد و استفاده از Agile و Scrum در راهبری پروژه های از این دست است که شامل موارد زیر می شود:
- افزودن امکان چابکی به راهنمای چارجوب مدیریت پروژه PMBOK در صورت لزوم به استفاده
- جداسازی یک ضمیمه جداگانه مختص پروژه های agile
- اگرچه در نسخه قبلی جزء این راهنما نبود ولیکن در نسخه 6 به عنوان بخشی از این راهنما ارائه شده است.
2- افزودن 3 فرآیند جدید در نسخه 6
به اظهار موسسه PMI تغییرات این بند جزء سورپرایزهایی است که در این نسخه ارائه شده اند. در نسخه 6 از راهنمای چارچوب مدیریت پروژه PMBOK، تعداد کل فرآیندها به 49 رسیده است که به نسبت نسخه قبل که 47 بود، 3 فرآیند جدید اضافه شده و البته فرآیند هایی نیز حذف یا تغییر اساسی داشته اند که در ادامه راجع به آن هم توضیح داده خواهد شد. این اطمینان داده شده است که شکافی که در فرآیندهای قبلی برقرار بود به طور بسیار جامعی پر شده اند و جای سوالی باقی نمانده است
فرآیندهای جدید راهنمای PMBOK 6th به شرح زیر است:
- مدیریت دانش پروژه: این فرایند در گسترش ایده مدیریت اطلاعات در داخل پروژه از داده ها و تجربیات ثبت شده پروژه های قبلی برای رسیدن به اطلاعات یکپارچه به منظور تصمیم گیری کمک می کند. رویه استنتاج و پایش اطلاعات بر اساس محاسبات Big Data بنا نهاده شده است که امروزه به عنوان رکنی از فناوری اطلاعات مورد توجه قرار گرفته است.
- فرآیند پیاده سازی پاسخ به ریسک: یکی از گپ هایی که در فرآیندهای planning و مجموعه فرآیندهای monitoring و کنترل پروژه در نسخ قبلی PMBOK وجود داشت سپردن وظایف مدیریت ریسک به عنوان بخشی از کارهای مستقیم مدیر پروژه بود که در این نسخه به عنوان یک رویداد خوب تحت عنوان یک فرآیند مستقل دیده شده است.
- کنترل منابع: یکی دیگر از فرآیندهایی که جدید به فرآیندهای PMBOK 6th اضافه شده است، مدیریت منابع است که در گذشته محدود به مدیریت تیم پروژه می شد لیکن در این نسخه به ثبت برنامه ریزی و میزان واقعی مصرف منابع مختلف اعم از منابع انسانی، مواد و ماشین آلات و تجهیزات پرداخته می شود و آمار عدم انطباق میزان منابع مصرفی به منابع برنامه ریزی شده استخراج و مورد ملاحظه قرار می گیرد.
3- تغییرات در عنوان و یا تغییر موقعیت فرآیندها
با توجه به تغییرات انبوهی و گسترده ای که در نسخه 6 راهنمای PMBOK ایجاد شده تا حدودی این گونه تغییرات طبیعی به نظر می رسد. تغییرات شامل موارد زیر است:
- تغییرات روی عنوان ناحیه دانشی که بنا به گستره آن بسیار قابل اهمیت است
- تغییر عنوان Project Time Management به Project Schedule Management یکی از این تغییر عناوین است.
- تغییر بعدی روی عنوان Project Human Management است که به Project Resource Management تغییر نموده است که توجه مدیریت پروژه را به جای مراقبت از منابع انسانی به تنهایی به سمت مدیریت منابع پروژه ببرد که شامل منابع انسانی، مواد مصرفی، ماشین آلات و تجهیزات است.
- تغییرات روی عنوان فرآیندها
- تغییر عنوان Plan Stakeholder Management به Plan Stakeholder Engagement که تغییرات خیلی خوب این نسخه محسوب می شود.
- تغییر عنوان Plan Human Resource Management به Plan Resource Management که این تغییر بنا به تغییر دامنه دانش حاصل شده است.
- تغییر عنوان Control Communications به Monitor Communications
- تغییر عنوان Control Risks به Monitor Risks
- تغییر عنوان Control Stakeholder Engagement به to Monitor Stakeholder Engagement
- تغییر عنوان Perform Quality Assurance به Manage Quality که البته این تغییر عنوان با اصطلاح مرسوم Quality Assurance که در مهندسی صنایع رایج است مغایرت دارد.
4- تغییر واژه Control به Monitor خیلی غیر متعارف نبوده است
تغییر واژه کنترل به مانیتور صرفا یک تغییر واژه نبوده است و بر اساس تلاش ها و تحقیقات آگاهانه صورت گرفته است. این تغییرات در موارد زیر صورت گرفته است:
- Monitor Communications Control Communications
- Monitor Risks به جای Control Risks
- Monitor Stakeholder Engagement به جای Control Stakeholder Engagement
و در بسیاری از فرآیندها بر اساس ماهیتی که واژه کنترل دارد بر همان عنوان قبلی باقی مانده است. که می تواند دلیلی بر انتخاب آگاهانه Monitor به جای Control باشد. از این دست فرآیندها می توان به موارد زیر اشاره داشت:
- Monitor and Control Project Work
- Control Schedule
- Control Costs
- Control Quality
- Control Procurement
- و همچنین فرآیند جدید Control Resources
5- Closing Procurement از راهنمای PMBOK کنار گذاشته شده است.
یکی دیگر از تغییرات بسیار بزرگ و اساسی است که توسط PMI ایجاد شده کنار گذاری فرآیند Closing Procurement از راهنمای PMBOK است. علت آن هم بر اساس تحقیقاتی است که در این موسسه صورت گرفته و مشخص شده است که اغلب مدیران پروژه authority روی فرآیند عقد قراردادها و تدارکات ندارند، بدین ترتیب اقدامات مربوط به این فرآیند نیز به توعی به فرآیند کنترل تدارکات منتقل شده است.
6- افزودن گرایشات و عملکردهای در حال ظهور
موسسه PMI راهنمای جدید PMBOK را بر خلاف نسخ قبلی تنها محدود به Good Practices پذیرفته شده نکرده و در کنار آن از ابزارها، گرایشات، تکنیک ها و شیوه های در حال پیدایش نیز حمایت کرده. این رویکرد برای مدیران و سازمان هایی شگفت انگیز است که در صنعت خاص یا مدرنی فعالیت می کنند که تلاش هایی برای مدیریت پروژه های از این دست صورت نگرفته است.
این تغییرات چطور در آزمون PMP تاثیر می گذارد
در پست بعدی به ارائه راهنمایی هایی برای افرادی که قصد شرکت در آزمون و اخذ مدرک PMP را دارند پرداخته می شود.
مرجع
https://www.4pmti.com/PMBOK-6th-ed-changes.aspx
حسین ضیابخش با بیش از 16 سال سابقه اجرایی و مدیریت در انواع پروژه ها و طرح های ICT